Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

π. Αθανάσιος Μυτιληναίος : Μνήμη αγίου Ιωάννου Χρυσοστόμου [«Ποια είναι η πιο μεγάλη αμαρτία;»]

 


Απομαγνητοφωνημένη ομιλία του μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα:

ΜΝΗΜΗ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ:

       α) Η απόδοση τιμής προς τον Χρυσορρήμονα Πατέρα της Εκκλησίας μας

β)Ερμηνεία της προτάσεως της Θείας Λειτουργίας του Ιερού Χρυσοστόμου: «Μετὰ φόβου Θεοῦ, πίστεως καὶ ἀγάπης προσέλθετε»

[εκφωνήθηκε στις 13-11-2000]       

    Σήμερα, αγαπητοί μου, η Εκκλησία μας τιμά και γιορτάζει τη μνήμη του μεγάλου διδασκάλου της, του αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου. Ό,τι να πει κανείς ή να εγκωμιάσει, πάντα θα έμενε φτωχό μπροστά σε μία τόσο μεγάλη μορφή του λόγου της εκκλησιαστικής διακονίας και της αγιότητος που ήτο ο Ιερός Χρυσόστομος. Αλλ΄έστω και ελλιπώς, κάτι θα μπορούσαμε να πούμε.

ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ: ΟΙ ΜΕΛΙΡΡΥΤΟΙ ΠΟΤΑΜΟΙ ΤΗΣ ΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΙ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

 


ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ: ΟΙ ΜΕΛΙΡΡΥΤΟΙ ΠΟΤΑΜΟΙ ΤΗΣ ΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΙ ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού

      Στις 30 Ιανουαρίου η Εκκλησία μας έχει ορίσει να εορτάζεται από κοινού η μνήμη των Αγίων Τριών Ιεραρχών, των Μ. Βασιλείου, Γρηγορίου του Θεολόγου και Ιωάννου Χρυσοστόμου  και η Πολιτεία να τους τιμά ως προστάτες της παιδείας, της επιστήμης και του πολιτισμού, διότι οι ίδιοι ενσάρκωσαν αυτά τα αγαθά και έγιναν φορείς μιας πρωτόγνωρης πνευματικότητας, ξέχωρη από αυτή που γνώριζε και βίωνε ο προχριστιανικός κόσμος, καρπός της επενέργειας του Αγίου Πνεύματος, η οποία μεταποιεί και μεταμορφώνει τον κόσμο, φορεί ενός νέου πολιτισμικού ιδεώδους, του ελληνοχριστιανικού.

Οἱ περιπέτειες μιᾶς γιορτῆς καί «ἑνός προσκυνητῆ»

 


"...ἁρμο­νι­κότε­ρη συνύπαρ­ξη Ἑλληνισμοῦ καί Χρι­στια­νισμοῦ, σ’ ὅλη τους τήν ἐπιβλη­τι­­κότητα καί τελειότητα, δέν παρουσιάστηκε μέχρι σήμερα στήν παγκόσμια ἱστορία." 


Οἱ περιπέτειες μιᾶς γιορτῆς καί «ἑνός προσκυνητῆ»

Γράφει η Εὐδοξία Αὐγουστίνου, Φιλόλογος-Θεολόγος

Τά τελευταῖα χρόνια μέ ἀπόφαση τοῦ Ὑπουρ­γείου Παιδείας ἔχει καταρ­γηθεῖ στά σχολεῖα ἡ ἀργία τῶν Τριῶν Ἱεραρ­χῶν. Οἱ μαθητές ὅλων τῶν βαθμίδων ὑ­ποχρεοῦνται νά παραστοῦν κανονικά στά σχο­λεῖα ἐκείνη τήν ἡμέρα. Τίς πρῶτες ὧρες οἱ σχολικές μονάδες μποροῦν νά πραγματοποιοῦν ἐκδη­λώ­σεις ἀφιερω­μέ­νες στό ἔργο καί τή δρά­ση τῶν Τριῶν Ἱε­ραρ­χῶν.

Οι «τρείς μέγιστοι φωστήρες της Τρισηλίου Θεότητος».

 


Ιδιαιτέρως αγωνίσθηκαν να διατρανώσουν τα ορθόδοξα δόγματα και να καταπολεμήσουν τις αιρέσεις της εποχής εκείνης, προκειμένου να προφυλάξουν τον πιστό λαό του Θεού από τον θανάσιμο κίνδυνο των αιρέσεων 
..............................



Οι «τρείς μέγιστοι φωστήρες της Τρισηλίου Θεότητος».

Αρχ. Παύλου Δημητρακοπούλου, Θεολόγου – συγγραφέως - Ι. Μ. Κυθήρων και Αντικυθήρων

Εν Κυθήροις τη 30η Ιανουαρίου 2026

    Ξεχωριστή θέση, αγαπητοί μου αδελφοί, στη χορεία των Ιεραρχών της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας κατέχουν οι «τρείς μέγιστοι φωστήρες της Τρισηλίου Θεότητος», όπως τους αποκαλεί ο υμνογράφος στο απολυτίκιο της εορτής, δηλαδή ο μέγας Βασίλειος, ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος και ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, των οποίων την ιερά μνήμην ευλαβώς και χαρμοσύνως τιμά και πανηγυρίζει η Εκκλησία μας σήμερα σε μια κοινή εορτή και πανήγυρη. Και οι τρείς υπήρξαν μεγάλοι και κορυφαίοι θεολόγοι, μεγάλοι και κορυφαίοι Ιεράρχες και ποιμένες και πατέρες και διδάσκαλοι της Εκκλησίας μας.

Εορτή Τριών Ιεραρχών - Ερμηνεία της Ευαγγελικής περικοπής από τον Ιερό Χρυσόστομο

 


 

ΕΟΡΤΗ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΙΕΡΑΡΧΩΝ[:Ματθ. 5,14-19]

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ

    «Ὑμεῖς ἐστε τὸ ἅλας τῆς γῆς· ἐὰν δὲ τὸ ἅλας μωρανθῇ, ἐν τίνι ἁλισθήσεται; εἰς οὐδὲν ἰσχύει ἔτι εἰ μὴ βληθῆναι ἔξω καὶ καταπατεῖσθαι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων(:Εσείς οι μαθητές μου είστε το πνευματικό αλάτι των ανθρώπων της γης (επειδή με το παράδειγμα και την διδασκαλία σας έχετε την δυνατότητα να νοστιμεύετε τη ζωή των ανθρώπων και να προλαβαίνετε την ηθική σαπίλα)· εάν όμως το αλάτι χάσει αυτήν την ιδιότητά του, με τι άλλο θα αλατιστεί, ώστε να αποκτήσει πάλι την ουσία και δύναμή του; Δεν έχει πλέον καμία αξία και σε τίποτε άλλο δεν χρειάζεται, παρά να πεταχτεί στον δρόμο και να καταπατείται από τους ανθρώπους. Εάν λοιπόν και εσείς χάσετε την ηθική σας δύναμη, δεν θα γίνετε μόνο άχρηστοι, αλλά και θα περιφρονηθείτε από τους ανθρώπους)»[Ματθ.5,13].

Η πρόταση των Τριών Ιεραρχών για την παιδεία της Ευρώπης

 


Η πρόταση των Τριών Ιεραρχών για την παιδεία της Ευρώπης

Πρωτοπρεσβυτέρου ΓΕΩΡΓΙΟΥ Δ. ΜΕΤΑΛΛΗΝΟΥ, Ομοτίμου καθηγητού Πανεπιστημίου Αθηνών

1. Η αποκτηθείσα εμπειρία από την προενταξιακή διαδικασία (από το 1958) και την μετέπειτα ένταξή μας στην Ενωμένη Ευρώπη, οδήγησε σε κάποιες α­ξιωματικές αρχές, ως σταθερές της πορείας μας μέσα σ’ αυτήν. Η πρώτη αρχή είναι, ότι το πρόβλημα δεν είναι η Ευρώπη, όπως δεν υπήρξε ποτέ πρόβλημα κά­θε αναγκαστικός αναπροσανατολισμός της εθνικής μας πολιτικής σ’ όλη την ιστορική μας διάρκεια. Το πρόβλημα είμαστε εμείς, η δική μας δηλαδή παρου­σία μέσα στην Ευρώπη. Η δεύτερη αρχή είναι, ότι το πρόβλημα της Ευρώπης δεν είναι πρώτιστα πολιτικό ή οικονομικό, αλλά πνευματικό και πολιτιστικό. Διό­τι το αμείλικτο ερώτημα είναι, ποιον άνθρωπο και ποια κοινωνία μπορεί να παραγάγει η Ενωμένη Ευ­ρώπη, και τελικά ποιον πολιτισμό. Είναι πράγματι γεγονός, ότι μέσα στην νέα μεγά­λη μας Πατρίδα κρίνεται η ταυτότητά μας, αλλά και η ιστορική μας συνέχεια και συνεπώς η ιστορική (με ό,τι σημαίνει αυτό) επιβίωσή μας. Η αποτίμηση όμως της Ευρώπης, ως μητέρας του Δυτικού Κόσμου, είναι θέμα προοπτικής. Υπάρχουν δύο προοπτικές: η ελλη­νορθόδοξη και η ουνιτίζουσα των ευρωπαϊστών μας.

ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΑΤΟΣ Ο ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΣΗΜΕΡΙΝΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ ΓΟΝΕΩΝ, ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΕΟΡΤΗ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΙΕΡΑΡΧΩΝ

 


Γράφει σχετικῶς ὁ μακαριστός π. Γεώργιος Μεταλληνός στό βιβλίο του «Κηρύγματα στά Ἀποστολικά ἀναγνώσματα»:

Οἱ χριστιανοί γονεῖς βλέπουν τήν πορεία τῶν νέων καί διαμαρτύρονται, ἀγωνιοῦν, ἀπελπίζονται. Χάσαμε τήν Νεολαία! Χάνουμε τά παιδιά μας!

Δέν ξέρω ὅμως πόσοι καθόμαστε σοβαρά νά δοῦμε, γιατί τά «χάνουμε», ἄν τά χάνουμε, τά παιδιά μας.

Πρίν προχωρήσουμε στήν ἐκτόξευση «ἀναθέματος» ἐναντίον τῶν παιδιῶν μας, ἄς ρωτήσουμε τούς ἑαυτούς μας:

Ποιό χριστιανισμό, ἀλήθεια, γνωρίζουν τά παιδιά μας; Τοῦ Παύλου, τοῦ Τιμόθεου καί τῶν Ἁγίων Πατέρων μας ἤ ἕνα χριστιανισμό ἀγνώριστο σέ κείνους, ἐκκοσμικευμένο, λογικευμένο, ἰδεολογικοποιημένο, μικροαστικό, ἐγωιστικό, ὑπολογιστικό, καιροσκοπικό, χωρίς θεμέλεια καί συνέπεια;

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ ΩΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΛΗΘΕΙΑΣ, ΑΓΑΠΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

 

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ

ΩΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΛΗΘΕΙΑΣ, ΑΓΑΠΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Αρχιμ. Κυρίλλου Κωστοπούλου, Ιεροκήρυκος Ι. Μ. Πατρών - Δρος Θεολογίας

«Τους τρεις μεγίστους φωστήρες της τρισηλίου Θεότητος» εορτάζει η Εκκλησία και η Παιδεία αυτές τις ημέρες.

Σοφία και αγιότητα διέθεταν και οι Τρεις, γι᾽ αυτό και έγιναν αιώνιες προσωπικότητες. Σε αυτές ενσαρκώθηκε το «κατ᾽εικόνα» και «καθ᾽ ομοίωσιν» του πλασμένου και εν Χριστώ αναγεννημένου ανθρώπου.

Όπως τα ουράνια σώματα λαμβάνουν το φως τους από τον ήλιο, κατά παρόμοιο τρόπο και οι Τρεις αυτοί άγιοι Πατέρες, Βασίλειος ο Μέγας, Γρηγόριος ο Θεολόγος και Ιωάννης ο Χρυσόστομος,  έλαβαν το άκτιστο Θείο Φως από την πηγή της Τρισηλίου Θεότητος και φώτισαν με αυτό την οικουμένη.

Μνήμη τῶν ἁγίων Τριῶν Ἱεραρχῶν. «Ἄνδρες ἐπιθυμιῶν» (+Μητροπολίτου Φλωρίνης Αυγουστίνου Καντιώτου)

 


 

Μνήμη τῶν ἁγίων Τριῶν Ἱεραρχῶν

«Ἄνδρες ἐπιθυμιῶν»

«Ἄνδρες ἐπιθυμιῶν…, μὴ παρασιωπᾶτε τοῦ βο­ᾶν ὑπὲρ ἡμῶν πρὸς Κύριον» (δοξστιχηρΜικρ. Ἐσπ.)

Συντάκτης (†) ἐπίσκοπος Αὐγουστῖνος Ν. Καντιώτης

Ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία, ἀγαπητοί μου, διδάσκει. Εἶνε τὸ λαμπρότερο ἀπ᾽ ὅλα τὰ διδακτήρια, ἀπ᾽ ὅλα τὰ σχολεῖα. Διδάσκει ὄχι δι­κά της διδάγματα, ἀλλὰ ὅ,τι δίδαξε ὁ Κύρι­ος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός.

Ὁ Χριστιανισμὸς ὅμως δὲν εἶνε μόνο μία ὡ­ραία θεωρία, εἶνε καὶ μία λαμπρὴ πρᾶξις· δὲν εἶνε μόνο φωτεινὸς λόγος, εἶνε καὶ ἔργο σπουδαῖο καὶ μεγάλο. Καὶ ὅπως ὁ Κύριος ἡ­μῶν Ἰησοῦς Χριστὸς ὅ,τι δίδαξε τὸ ἔπραττε ἐπίσης, δηλαδὴ τὸ ἐφήρμοζε, ἔτσι καὶ ἡ Ἐκ­κλησία, ἡ ὁποία συνεχίζει τὸ ἔργο τοῦ Κυρίου, ὅ,τι διδάσκει τὸ ἐφαρμόζει ἐπίσης.